Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi (ÇOMÜ), yerli ve çevre dostu teknolojiler alanında önemli bir başarıya daha imza attı. Üniversite bünyesinde geliştirilen çay özü temelli doğal dezenfektan solüsyonu, Türk Patent ve Marka Kurumu’nun 28 Aralık 2025 tarihli kararıyla patent almaya hak kazandı.
2017/19941 numaralı patent başvurusunun sahibi ÇOMÜ Rektörlüğü olurken, buluşun geliştiricileri Dr. Öğr. Üyesi Dilvin İpek ve Prof. Dr. Nükhet Zorba olarak kayıtlara geçti. Akademik bilgi birikiminin somut bir teknoloji çıktısına dönüştüğü bu çalışma, aynı zamanda Türkiye’nin yeşil teknoloji vizyonuna güçlü bir katkı sunuyor.
Anadolu’dan laboratuvara uzanan bir bilgelik hikâyesi
Patent alan buluşun ilham kaynağı, Anadolu’da kuşaktan kuşağa aktarılan geleneksel iyileşme yöntemleri oldu. Özellikle annelerimizin, gözde çıkan arpacık gibi rahatsızlıklarda demlenmiş çayı kompres olarak kullanması, bu kez bilimsel bir merakın kapısını araladı.
Gündelik hayatta basit bir alışkanlık gibi görünen bu uygulama, ÇOMÜ’lü akademisyenler tarafından laboratuvar ortamında ele alınarak, doğal ve etkili bir dezenfeksiyon teknolojisine dönüştürüldü.
Buluşun çıkış sürecini anlatan Dr. Öğr. Üyesi Dilvin İpek, çalışmanın kültürel hafıza ile bilimsel yöntemi bir araya getirdiğini vurguladı:
Etkinliği ölçülebilir, standardize edilebilir bir yeşil teknoloji
Çalışmanın yalnızca “doğal” olmakla sınırlı kalmadığını belirten Prof. Dr. Nükhet Zorba ise geliştirilen formülasyonun bilimsel ve endüstriyel açıdan güçlü bir altyapıya sahip olduğunun altını çizdi:
Uluslararası iş birliği: Yol Güney Kore’ye uzandı
Araştırmanın uluslararası boyutu ise Güney Kore ile kurulan iş birlikleri sayesinde şekillendi. Çay özünün farklı uygulama alanları üzerine çalışan Prof. Kweon ve Waterlab ekibiyle kurulan temaslar, çalışmanın kapsamını genişletti.
Dr. Öğr. Üyesi İpek, bu sürecin araştırmaya yeni bir vizyon kazandırdığını belirterek şunları söyledi:
50’den fazla bileşen test edildi, boraks sinerjisi öne çıktı
[eii post_id="9160" theme="1"]
Araştırma sürecinde 50’den fazla farklı bileşen, gerçek üretim hatlarından elde edilen dirençli mikroorganizmalar üzerinde test edildi. Yapılan deneyler sonucunda boraksın, çay özünün etkinliğini belirgin biçimde artırdığı tespit edildi. Özellikle paslanmaz çelik yüzeylerde elde edilen sonuçlar dikkat çekti.
Patent dokümanında yer alan formülasyon; çay bitkisinden elde edilen epigallokateşin gallat (EGCG) temelli ekstraktın, boraks ve EDTA gibi bileşenlerle belirli oranlarda bir araya getirilmesine dayanıyor.
Doktora tezinden patente uzanan sekiz yıllık süreç
Çalışmanın temelleri, 2017 yılında tamamlanan doktora tezi sürecinde atıldı. 08 Aralık 2017 tarihinde yapılan patent başvurusu; bilimsel, teknik ve hukuki değerlendirmelerin ardından Aralık 2025’te tescil edilerek sonuçlandı.
Prof. Dr. Zorba, bu uzun sürecin önemine dikkat çekerek şu değerlendirmede bulundu:
Gıda güvenliği ve su kaynakları için oyun değiştirici potansiyel
Araştırma ekibi, doğal dezenfektanın özellikle gıda güvenliği, gıda hijyeni ve su kaynaklarının korunması açısından büyük bir potansiyel taşıdığını belirtiyor. Çalışmalar kapsamında, Hepatit A gibi gıda kaynaklı patojenlerle ilişkili etkenlere karşı elde edilen sonuçların umut verici olduğu ifade ediliyor.
Evlerden hastanelere, sanayiden gıdaya geniş kullanım alanı
Dr. Öğr. Üyesi Dilvin İpek, geliştirilen teknolojinin vizyonunu şu sözlerle özetledi:
Geliştirilen formülasyonun; gıda sanayi, evsel kullanım, hastane hijyeni ve endüstriyel temizlik gibi birçok alanda değerlendirilmesi planlanıyor. ÇOMÜ’lü akademisyenler, bu patentin Türkiye’nin yeşil teknolojilerdeki uluslararası görünürlüğünü artıracağını vurguluyor.
