Bilim dünyasının 66 yıl önce ortaya attığı sıra dışı bir matematiksel hesaplama, işaret edilen tarihin gelmesiyle birlikte yeniden gündeme oturdu. 1960 yılında yapılan ve insanlığın matematiksel bir sınıra ulaşacağı günü net olarak belirleyen o çalışma, bugün gelinen noktada bambaşka bir gerçeği gözler önüne seriyor.
66 YIL ÖNCE BUGÜN "KIYAMET GÜNÜ" OLARAK İLAN EDİLDİ
Her şey, Illinois Üniversitesi'nden fizikçi Heinz von Foerster ve ekibinin 4 Kasım 1960 tarihinde dünyanın en prestijli bilim dergilerinden Science’ta yayımladığı makaleyle başladı. "Kıyamet Günü: 13 Kasım 2026 Cuma" başlığını taşıyan araştırmada, dünya nüfusunun o dönemki artış hızıyla devam etmesi halinde yaşanacaklar formüle edildi. Hesaplamaya göre nüfus kontrolsüz şekilde büyümeyi sürdürürse insanlık 13 Kasım 2026 tarihinde gezegenin taşıma kapasitesini aşacak ve kendi sonunu hazırlayacaktı.
KEHANET NEDEN GERÇEKLEŞMEDİ?
Aradan geçen 66 yıl, 1960’taki formülün dayandığı temel varsayımın tamamen değiştiğini ortaya koydu. Dünya nüfusu artsa da büyüme hızı keskin bir şekilde yavaşladı ve "sınırsız nüfus artışı" senaryosu geçerliliğini yitirdi. Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü'nün (OECD) verilerine göre, üye ülkelerde 1960 yılında kadın başına 3,3 olan çocuk sayısı, 2022 yılında yarıdan fazla azalarak 1,5’e kadar geriledi. Artan yaşam maliyetleri, pahalı konutlar ve iş-yaşam dengesindeki zorluklar doğurganlık oranlarını sert biçimde aşağı çekti.
İNSANLIĞI BEKLEYEN ASIL BÜYÜK TEHLİKE
1960'lı yıllarda bilim insanları "insanlığın dünyaya sığmayacağı" endişesiyle hesaplamalar yaparken, günümüzde ülkelerin en büyük sınavı nüfusun hızla yaşlanması oldu. Demografik yapıdaki bu tersine dönüş, küresel emeklilik sistemleri üzerinde büyük bir baskı yaratıyor. Yapılan projeksiyonlara göre, 2031 yılına gelindiğinde her bir emekliye karşılık sosyal güvenlik sistemine katkı sunan çalışan sayısının yalnızca 1,33 kişiye düşmesi bekleniyor. Kısacası; 66 yıl önce korkulan "nüfus patlaması kıyameti" yaşanmadı, ancak insanlık bugün çalışan nüfusun azalması ve yaşlanan toplumların ekonomik yüküyle şekillenen bambaşka bir krizle karşı karşıya.